M-21: Hoa Gạo Tháng Ba

Recent Pages:   1  2  3  4  5  6  7  8  9 10 11 12 12a 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22

Tháng Ba về


by TranQuocTo

Full Moon Feb 2016 (1a)

Đầu năm gió mát tựa hè
Nứt bung hoa gạo, bốn bề trăng xuân…
(Huy Cận)

Hoa gao 12

RÊU XÁM THÁNG BA

Hoa gạo đỏ tháng ba
Những phố dài mưa xa
Nhuộm màu tím hoa cà
Tím như màu nỗi nhớ.

Lưa thưa vài lều chợ
Lác đác buồn bến sông
Bưởi còn sót vài bông
Không còn hương con gái.

Tháng ba mà tê tái
Thuyền ai vừa khua mái
Chở mùa xuân sang bờ?
Để tôi đứng làm thơ
Thả về miền sâu thẳm…

Người ơi thời hoa trắng!
Hoa xoan màu tím lặng
Rắc vào tim đâu rồi?
Tôi tìm mãi em tôi
Chiều cô liêu lạnh lắm!

Hoa nhãn chuyển màu thẫm
Nâu nâu màu buồn thiu
Gió nồm đã hắt hiu
Mà em đâu trở lại
Lòng tôi buồn tê tái
Mốc rêu xám tháng ba…

Heo hút mấy mái nhà
Phủ lên màu ngói lạnh
Cả tháng ba chưa tạnh
Mưa…vào lòng ai đau?

Ngoc Dung 25-3-2015

Nguồn: Ngày Xưa Ơi!

Hoa-gao-10hoa gao

GỬI EM CHÚT NẮNG THÁNG BA

Anh gửi em chút nắng hồng đang chớm
Xua lạnh lùng trong cái rét nàng Bân
Ngọn gió nào đùa trên đóa tầm xuân
Như giục giã thêm một lần xuân chín

Tháng ba quê mình nỗi niềm bịn rịn
Cây gạo đầu làng hoa đỏ rực trời mơ
Con đò nhỏ bên sông vẫn đợi vẫn chờ
Người lữ khách mang vần thơ
thuở ấy

Ôi tháng ba sao nặng lòng đến vậy
Anh chờ em đã mấy độ mùa sang
Tháng ba dài như nỗi nhớ mênh mang
Như cái lạnh vẫn ngang tàng trước ngõ

Tháng ba buồn. Nhớ người em gái nhỏ
Hẹn chung đôi mà chưa thể tròn câu
Trầu đã vàng nhưng chẳng có buồng cau
Mơ áo cưới giờ chỉ màu thương nhớ

Tháng ba ơi. Ta biết mình còn
nợ
Nợ ân tình nợ cả một trời yêu
Hẹn ước thật nhiều. Nhưng có bao nhiêu
Ta bất lực cho tình phiêu diêu mãi

Tháng ba ơi! Biết có còn gặp lại
Một trời yêu vẫn hoang hoải đêm đêm
Vòng tay ôm giấc mộng đẹp môi mềm
Bao luyến nhớ sao gọi tên được hết

Hạ Thương

Wonderful!  (404)

Hoa Gạo Tháng 3

Tuổi thơ có lẽ là một kỷ niệm không ai có thể quên được, nó gắn liền với nơi chôn rau cắt rốn, nơi có mẹ có cha, nơi có những con đường dìu dắt những bước chân đầu đời … tất cả gợi lên những ký ức đẹp xiết bao. Thời gian qua đi, tháng 3 lại tới, đồng nghĩa với mùa hoa gạo đã về, nó như nhắn nhủ đến những người con xa quê một điều gì lắng đọng, những nỗi nhớ nhà, nhớ quê hương yêu dấu.

Hoa gao 1

Tháng ba gắn liền với mùa hoa gạo. Thứ hoa đặc trưng ở mọi miền quê trên đất nước Việt Nam, và ở làng Hành Thiện cũng vậy. Hình tượng cây gạo đã lớn lên từng với tuổi thơ của tôi, gắn liền với con đường đến trường, và những trò chơi dân gian không bao giờ có thể quên được.

Là hình tượng đại diện cho tháng 3, cây gạo hiên ngang cao vút trước thiên nhiên với những lớp vỏ sù sì, cùng những chiếc gai nhọn sắc mọc xung quanh thân cây như thách thức, chống chọi với sự khắc nghiệt của thời gian. Thân cây gạo thường mọc thẳng đứng, gốc to, có những hộc sâu và bên cạnh là những chỗ nhô ra như những cái bướu khổng lồ. Tháng ba là mùa hoa gạo nở, sự xuất hiện đầu tiên là những chiếc nụ xanh đậm và lấm tấm lòi ra những mầu đỏ đầu tiên của cánh hoa. Thời tiết mùa này rất mát mẻ, vì thế con người sẽ có nhiều thời gian và cảm xúc hơn để ngắm nhìn sự thay đổi từng ngày của nó. Mất khoảng vài tuần lễ, hoa gạo đã đỏ rực trên cây, nó thi nhau đua ra cái mầu đỏ chín dịu mát, làm cho bất cứ ai cũng phải tấm tắc khen ngợi và ngắm nhìn thật lâu.

Thuở đó, mỗi ngày cắp sách đến trường, tôi vẫn đi qua những cây gạo sừng sững, có cây to, cây bé, có cây nhiều hoa, có cây nhiều tán, tất cả tạo nên những cảm xúc lâng lâng khó tả. Bọn trẻ con trong xóm còn rủ nhau đi ném rụng những nụ gạo để làm cù chơi. Ngày đó, đứa trẻ nào có cù bằng gỗ là sang lắm, sau này mới xuất hiện cù nhựa từ trên thành phố gửi về. Còn thời điểm ấy chúng tôi dùng những nụ gạo xanh, thân tròn mà to, gọt phần cuống và cắm vào đó 1 cái đinh, sau đó dùng dây sợi cuốn xung quanh và bắt đầu chơi.

Hoa gạo rất đẹp và đặc biệt, không dễ nhầm với các loài hoa khác. Mỗi bông hoa có 5 cánh, cánh của chúng rất dầy nhưng lại mềm mượt và rất dễ rách. Ở giữa của hoa gạo chính là các nhụy gạo tỏa ra, tô thêm cho vẻ đẹp của hoa gạo. Đế của hoa gạo chính là phần vỏ của nụ gạo biến thành, nó dầy và có màu xanh rêu nằm ở phía cuối của bông hoa, nó như một bày tay năm ngón ôm chặt lấy những cánh hoa, chiếm khoảng 1/3 phần hoa gạo, tạo ra cái thế hết sức vững chắc và độc đáo. Mỗi lần về quê hương tôi đều ngắm nhìn chúng, mặc dù có những mùa không có hoa thì cây gạo vẫn cứ lộng lẫy xanh mát và cao vời vợi. Hoa gạo không xuất hiện lâu, nó không được bền như những loài hoa khác, hoa chỉ nở được vài ngày rồi bắt đầu héo và rụng xuống đường, phần khác là do chim ăn nhụy, làm cho phần bông rụng xuống, chỉ còn trơ lại hạt gạo và sau này nó biến thành quả gạo. Quả gạo mầu đen và to chừng chuôi dao, dài khoảng 7-10 cm, cuối mùa xuân chim bay về và bắt đầu ăn hạt gạo, lúc đó những quả gạo vỡ ra làm cho những bông gạo nhỏ tơi trắng xóa bay ra ngoài. Theo làn gió, những bông gạo bay phất phơ nhẹ nhàng mang theo những hạt gạo li ti lung linh cả một khoảng trời. Bông gạo không thấm nước, vì thế khi rụng xuống mặt sông, nó trôi lững lờ như những con thuyền mơ màng tạo thành một cảnh tượng hết sức thú vị.

Ký ức về hoa gạo chẳng thể nào phai nhạt trong tôi, nó thiêng liêng như tình mẫu tử vậy. Ở xóm tôi, xóm Chùa Trong có rất nhiều cây gạo và toàn là những cây cổ thụ. Ở đầu xóm là cây gạo tẻ (theo các cụ nói như vậy) vì thế cây gạo này rất ít hoa và quả, nhưng tán của nó lại rất to và đẹp, dưới gốc cây vẫn còn dấu tích của các vị vua quan ngày trước, đó chính là bia đá có hai chữ “Hạ Mã”, có nghĩa ai đến đây trước khi vào xóm thì đều phải xuống ngựa, một nghi thức hết sức nho nhã.

Giờ đây khi đi xa quê hương nhưng mỗi khi nhìn thấy hình bóng cây gạo ở bất kỳ nơi đâu, lòng tôi đều gợi lên những cảm xúc nơm nớp về quê nhà.

Tôi yêu quê tôi lắm, làng Hành Thiện!

Hà Nội 27 tháng 3 năm 2011
Vũ Quang Thành

Nguồn: hanhthien.net

Hoa gao 14

 

Hoa gạo ơi!

Một năm có bốn mùa. Mỗi mùa có ba tháng. Mỗi tháng lại có một mùa hoa để người ta thương, người ta nhớ. Với tôi, tháng ba là mùa hoa gạo. Cho dù có nhạc sĩ tên tuổi gọi hoa bằng cái tên rất đẹp – hoa Mộc miên – thì tôi vẫn chỉ thích được gọi loài hoa dân dã có mầu đỏ rực như lửa cháy khôn nguôi, với những cánh hoa dầy dặn, gợi cảm như đôi môi người đàn bà đang yêu, cũng bằng một cái tên giản dị, quê mùa đầy chất “ẩm thực”- hoa gạo.

Hay bởi tuổi thơ, nhà tôi ở gác hai của một căn nhà nằm trên con phố cổ nhìn ra đền Ngọc Sơn, cầu Thê Húc và hồ Gươm. Trước cửa dẫn vào đền có những cây gạo lớn. Tôi biết đến bông gạo lần đầu tiên, ấy là khi một chiều, trời mùa hè đang hầm hập chợt nổi giông gió. Những bông gạo trắng trước cửa đền bỗng bay rợp, khiến cho bầu trời chỉ mù mịt những đám bông nhẹ và trắng tinh như vô hình.

Mẹ chỉ cho tôi: “Bông gạo đấy con ạ. Bông của nó tốt lắm, làm gối rất êm mà lại mát, thấm mồ hôi!” Tôi kinh ngạc. Làm sao mà loại hoa đỏ thẫm, mập mạp, dân dã nhường kia lại dâng hiến cho đời thứ bông thanh khiết nhẹ nhàng nhường kia. Hoa vắt kiệt sức mình, hay đấy là “tâm hồn” hoa đã được thanh lọc, để chỉ mang đến cho đời những giấc mơ bình yên và dịu êm?

Từ đấy, mỗi lần đi học qua cửa đền, thấy những bông hoa gạo đỏ rụng bời bời trên vỉa hè bị ai đó vô tâm, vô tình dẫm nát, tôi thấy xót lắm. Từ đấy, bông gạo trắng tinh như có sức mê hoặc, dẫn dụ tôi. Vào mùa hè đang chang chang nắng, trời bỗng sầm sầm rồi nổi giông.

Từ ban công của căn nhà nhìn ra phía đền, chỉ cần thấy một vài bông gạo bắt đầu bung nở, bay nhè nhẹ trên không trung, là tôi lén mẹ chạy ra đền Ngọc Sơn, đuổi theo nhặt những bông gạo trắng xốp như len, giữa có một cái hạt nhỏ và đen như hạt đỗ đen, lăn tròn trên mặt đất như có chân. Rồi chạy thật nhanh về nhà trước bữa cơm chiều dọn ra. Mẹ tôi dữ đòn vô cùng. Tôi nhớ, gia cảnh dạo đó sa sút lắm, nhưng mẹ vẫn giữ phép nghiêm của những gia đình trung lưu nền nếp.

Cả nhà tôi quây quần quanh mâm cơm trong cơn mưa sầm sập và không khí oi nồng. Bữa cơm thời bao cấp chỉ rặt một loại gạo tồn kho, hạt gạo rời rạc, có khi thoảng mùi mốc. Thức ăn nhiều khi chỉ có bát canh mồng tơi rau đay nấu suông, chút tép rang, lạc rang hoặc vài bìa đậu rán, cùng đĩa cà muối sổi chấm với nước mắm dầm ớt rõ cay. Hôm nào tươi lắm mới có thịt rim mặn hoặc cá rán.

Vậy mà chúng tôi ăn rất ngon miệng. Vậy mà đứa trẻ là tôi vẫn có một cảm giác hạnh phúc ấm áp khó tả, dù mẹ có khi cứ ca cẩm vì mua phải loại gạo mốc “chẳng có chút nhựa nào”. Rồi như vô tình, mẹ kể cho chúng tôi nghe bữa cơm của thợ gặt ngày mùa ra sao. Ấy là mẹ kể lại theo lời của bà ngoại, tức cụ ngoại tôi, chứ mẹ cũng là dân thành phố, sống ở thành phố từ nhỏ có ở quê ngày nào đâu.

Mẹ kể hấp dẫn lắm. “Bát cơm của thợ gặt ấy à. Cơm gạo mới thơm phức, cứ vun gọi là đầy có ngọn, như cái đấu ấy. Thức ăn chỉ có tép rang, dưa muối. Thợ ăn một loáng là sạch trơn!”. Chúng tôi mắt tròn mắt dẹt nghe, lạ lẫm như chuyện ngày xửa ngày xưa…, dù chẳng hiểu “cái đấu” là cái gì. Rồi mâm cơm cũng sạch trơn tự lúc nào. Hay mẹ tôi muốn các con được ngon miệng hơn, quên đi cái thứ gạo rời rạc thường gọi là gạo “mậu dịch”?

Nhưng có những thứ của thời xưa ấy, giờ bỗng thành quý hiếm. Như cái gối bằng bông gạo chẳng hạn. Hằng đêm tôi vẫn gối đầu lên cái gối nho nhỏ nhồi bông gạo mẹ mua ở đâu không rõ. Chiếc gối êm ái, mát rượi, đôi chỗ vẫn lợn cợn những hạt bông ở giữa, nhỏ như hạt đỗ đen. Hằng đêm, tôi gối đầu lên chiếc gối, gối đầu lên tình thương của mẹ, mê mải đọc câu truyện cổ tích có ba mẹ con “con Gạo” và “thằng Nhà” chạy trốn bọn phìa tạo trong rừng sâu.

Còn nhỏ, tôi đã hiểu sự gửi gắm khát khao có gạo ăn, có nhà ở của con người, của nhà văn. Nhưng giờ lớn lên, sao không còn thấy hoa gạo cháy đỏ trời nữa? Nhà cũ của cha mẹ tôi cũng không còn ai ở. Không biết mỗi khi trời giông gió, bông gạo có còn bay trắng xóa cả mắt người nữa không

Nghe tôi kể về tuổi thơ, anh mỉm cười nhìn tôi như đứa em gái nhỏ: “Anh sẽ đưa em đi tìm hoa gạo”. Tôi nhớ, dạo đó là tháng ba, tháng của mùa hoa gạo, mùa trảy hội chùa Hương. Ôi chao, dọc con đường từ suối Yến vào, miên man là hàng cây gạo. Hoa gạo nở đỏ trời.

Những bông hoa như những ngọn nến lớn lập lòe trên cây. Hoa soi cho con người trên đoạn hành trình gập gềnh đến với cửa Phật, với Mẫu Thượng ngàn, trên con đường hướng con người tới cái thiện. Hay hoa soi cho con người nhìn lại chính tâm hồn mình, rọi cả vào những góc u uẩn nhất, nơi những muộn phiền, thất vọng, những buồn đau xưa cũ đang dần quên?

Từ đó, mỗi năm, vào dịp tháng ba hoa gạo nở, anh lại đưa tôi đi tìm, những chuyến đi vô định. Dọc đường gặp biết bao loài hoa. Hoa hồng đỏ thẫm, hoa cúc tím ngát, hoa ly thơm nức. Có cả những cánh đồng hoa cải bên sông vàng rực, những vạt hoa dại trắng li ti, li ti… Nhưng tôi vẫn mải miết đi tìm những bông hoa của ký ức.

Sự ám ảnh và si mê hoa gạo của tôi cũng trở thành nỗi ám ảnh trong anh: “Anh và em thi nhau xem ai phát hiện được hoa gạo trước nhé”. Có những chuyến đi, bất ngờ cây hoa gạo hiện ra trước mắt như tiền định. Có cây thân gốc mốc thếch, sù sì như một người đàn bà từng trải, bản lĩnh và vững chãi. Có cây lại mảnh mai như một thiếu nữ mộng mơ, đang thuở dậy thì. Nhưng dù là đàn bà hay trinh nữ, dù từng trải hay thơ ngây, những cánh hoa gạo đều dầy dặn, đầy sinh khí, cháy đỏ, mãnh liệt một tình yêu với trời đất, với sông núi cỏ cây. Hay với chính nhân gian?

Lại có những chuyến đi mỏi mắt mà chẳng gặp, dù chỉ một cánh hoa. Nhưng bù lại, mới thấy non sông mình như lụa là gấm vóc. Mới thấy được bao thân phận khổ đau mà mỗi người trong số họ như những trang sách hay và bí ẩn mà tôi phải đọc, để hiểu và chiêm nghiệm. Mới thấy thế gian là dâu bể nhưng sự sống và được sống trong đời vẫn là thú vị, thiêng liêng để mỗi ngày qua là một ngày trân quý.

Mới hay khi cái tình trai gái, cái tình của người nam người nữ được xẻ chia với núi sông, với cuộc đời rộng lớn, thì tri kỷ như rễ cây hoa gạo bám chặt vào đất mẹ.

Cảm ơn hoa gạo, cảm ơn loài hoa dân dã, dung dị với những nắm bông nhỏ trắng tinh nhẹ như hơi thở, lại mang đến cho tôi nhiều đến thế, giàu có đến thế và nặng nợ đến thế. Cả con tim biết đập rộn ràng vì tình yêu, vì nghĩa đời rộng lớn. Cả tầm nghĩ và mắt nhìn xa hơn.

Năm tháng cứ rộng dài theo đời người. Cái khao khát có gạo, có nhà trong câu chuyện ngày xửa ngày xưa… con bé tôi từng mải mê đọc, giờ đã thành hiện thực. Đâu đâu cũng có thể bắt gặp những ngôi biệt thự, những chung cư hiện đại. Tôi cũng đã có một ngôi nhà riêng rộng rãi, đẹp hơn nhiều căn nhà nhỏ của mẹ cha nơi phố cổ. Bữa cơm hàng ngày chỉ một loại gạo dẻo thơm, ngon ngọt mà cái tên gạo- Trân châu- hệt ngọc ngà của trời đất.

Vậy nhưng sao lòng người lại bất an? Sao giờ người ta lại ao ước “cổ tích”- bao giờ cho đến ngày xưa? Cái ngày thanh bình, không tệ nạn, không tham lam, hối lộ… Hoá ra, sự bình an của tâm hồn chỉ thật sự trọn vẹn trong sự bình yên nhân thế.

Và không hiểu sao mỗi khi tháng ba về, hay những đêm hè, ngả đầu lên chiếc gối bông mút êm ái, bên ngoài trời nổi giông gió, tôi bỗng trằn trọc nhớ căn gác nhỏ với ban công sơn xanh, nhìn ra đền Ngọc Sơn. Nơi có những cây gạo sừng sững trước cửa đền, như chứng nhân tuổi thơ tôi, với những chiều bông gạo bay trắng trời trắng đất.

Bỗng âm thầm da diết, những bữa cơm quây quần bên cha mẹ bên chị bên em, ăn bát cơm gạo “mậu dịch” chan canh mồng tơi rau đay nấu suông, có quả cà muối sổi chấm nước mắm dầm ớt rõ cay… Và cứ thế mà thao thức…

Hoa gạo ơi!

ST.

Hoa Gao thang 3

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s